Lektury   •   Analizy i interpretacje wierszy   •   Motywy literackie   •   Epoki                                                                                                          

Stefan Żeromski - życiorys

Stefan Żeromski (pseud. Maurycy Zych) urodził się 14 października 1864 roku w Strawczynie (Kieleckie). Jego losy, tak typowe dla inteligencji końca XIX wieku i początkow XX, pełne bolesnych doświadczeń i gorzkich rozczarowań oraz trudów poniesionych w walce o byt, zostały w dużym stopniu odzwierciedlone w twórczości literackiej.

Dzieciństwo przyszły pisarz spędził w Ciekotkach, we wsi oddalonej 20 km od Kielc, w samym środku Gór Świętokrzyskich. Ta piękna okolica, pełna w odczuciu Żeromskiego czaru i tajemnic, wielokrotnie została opisana w opowiadaniach i powieściach pisarza. Krajobrazy te stały się tłem dla przeżyć i rozterek bohaterów „Ludzi bezdomnych” czy „Syzyfowych prac”.

Żeromski bardzo wcześnie stracił rodziców. Najpierw stracił matkę, z którą był głęboko związany. Jakąś cząstkę tej kobiety, którą tak kochał przedstawił w swych kobiecych bohaterkach m.in. matce Borowcza w „Syzyfowych pracach”, pani Daszkowskiej – gruźliczce z „Ludzi bezdomnych”, Barykowej w „Przedwiośniu”. Już w gimnazjum był skazany wyłącznie na siebie, został sam na świecie i sam musiał się utrzymać. Dorabiał korepetycjami, niewielkiej pomocy udzielała mu dalsza rodzina. Bieda, brak czasu i niedożywienie były przyczyną gruźlicy, a także kłopotów z nauką. Żeromskiemu nigdy nie udało się zrobić matury, był na to za słaby i miał zbyt duże zaległości.




- klp.pl bez reklam, 30 dni tylko 1,23 zł. Zamów teraz!

Jednakże po ukończeniu gimnazjum, w którym znajdował się pod wpływem silnej osobowości polonisty Antoniego Gustawa Bema, jesienią 1886 roku udał się do Warszawy. Wstąpił do Szkoły Weterynaryjnej, bowiem tylko tam przyjmowano bez matury. Wkrótce trudności finansowe, które uniemożliwiły kontynuację studiów, zmusiły Żeromskiego do podjęcia pracy zarobkowej jako guwerner na dworach szlacheckich. Ten tryb życia dostarczył młodemu nauczycielowi bogatych obserwacji różnych środowisk a także przeżyć osobistych, które stały się podwaliną do jego bogatej twórczości prozatorskiej. Pierwsze opowiadania, w których ujawnił swoją głęboką wrażliwość na krzywdę społeczną ludu oraz krytyczną postawę wobec społeczeństwa ziemiańskiego, drukował „Głos”. Były to:
  • „Ananke”
  • „Zapomnienie”
  • „Siłaczka”
  • „Zmierzch”
  • „Niedziela”
W 1890 roku Stefan Żeromski otrzymał posadę korepetytora w Nałęczowie. Tam poznał Oktawię z Radziwiłowiczów Rodkiewiczową, z którą wziął ślub w 1892 roku. Wraz z żoną wyjechał do Szwajcarii, by objąć posadę bibliotekarza w Muzeum Narodowym Polskim w Raperswilu. Praca ta przyniosła rodzinie stabilizację materialną a pisarzowi samodzielne, wnikliwe studia historyczne. W raperswilskim muzeum znalazł bowiem materiały polskich grup konspiracyjnych i emigracyjnych. Ponadto zmiana klimatu dobrze wpłynęła na zdrowie i samopoczucie pisarza. W Szwajcarii Żeromski nawiązał wiele kontaktów np. z seniorem polskiego socjalizmu – Bolesławem Limanowskim, działaczem rewolucyjnym i teoretykiem kooperatyzmu – Edwardem Abramowskim. Ich poglądy wywarły duży wpływ na młodego twórcę. Abramowski stał się prototypem postaci Korzeckiego w „Ludziach bezdomnych” oraz ideowym patronem postawy Gajowca z „Przedwiośnia”. Podczas wycieczek do Zurychu autor „Siłaczki” poznał Gabriela Narutowicza.

strona:   - 1 -  - 2 -  - 3 - 
Drukuj  Wersja do druku     Wyślij  Wyślij znajomemu   Wyślij Popraw/rozbuduj artykuł




Komentarze
artykuł / utwór: Stefan Żeromski - życiorys



  • Stefan Żeromski - życiorys - Henryk (henryk_wiszniowski {at} op.pl)
    W związku z tym, że jestem kustoszem Izby Pamięci Stefana Żeromskiego w Domku Żeromskiego w Gdyni Orłowie - w którym swoją siedzibę ma Towarzystwo Przyjaciół Orłowa, mam częste kontakty z turystami odwiedzającymi Domek Żeromskiego oraz spotkania edukacyjne z dziećmi i młodzieżą szkół, których St.Żeromski jest patronem (i, nie tylko z tych szkół),pragnę poinformować i zabrać głos w dyskusji dotyczącej życiorysu Stefana Żeromskiego. W roku 2010, Towarzystwo Przyjaciół Orłowa zorganizowało trzy dniowe obchody 90 rocznicy pierwszego (w Orłowie) pobytu Żeromskiego na Pomorzu.W trakcie tych obchodów m.in. były wygłoszone referaty na następujące tematy:"Życie i twórczość Stefana Żeromskiego","Język kaszubski w twórczości Stefana Żeromskie (na podstawie powieści pt."Wiatr od morza") oraz "Zasługi Stefana Żeromskiego dla Pomorza". W spotkaniach uczestniczyła młodzież z 11 (wszystkich) szkół im. Stefana Żeromskiego z województwa Pomorskiego.Śledząc informacje zamieszczane na stronach internetowych stwierdzam, że jest brak, lub bardzo mało informacji o pobytach St. Żeromskiego na Pomorzu, w ostatnim okresie Jego życia. Należy nadmienić, że w okresie lata, w latach 1920/21/22/23/24, Żeromski przebywał na Pomorzu i bardzo aktywnie włączył się w działalność społeczno - polityczną.Brał czynny udział w kampanii plebiscytowej na Warmii i Mazurach- był współautorem odezwy skierowanej do ludności tych terenów.Był współzałożycielem i współautorem statutu Towarzystwa Przyjaciół Pomorza. Był autorem odezwy dotyczącej pilnej potrzeby zbudowania portu w Gdyni.Spotykał się na wiecach z miejscową ludnością. Nawoływał do wspólnych działań wszystkich Polaków, razem z mieszkańcami Kaszub na rzecz zagospodarowania nadmorskich obszarów, które po 123 latach zaboru pruskiego wróciły na "łono" Ojczyzny.Z obserwacji i materiałów zebranych z pobytu na Pomorzu powstały kolejne książki Żeromskiego, że wspomnę tylko o powieści "Wiatr od morza", której autor został zgłoszony do literackiej nagrody Nobla. Natomiast, w informacjach zamieszczanych na stronach internetowych znajduje "dziwne" zapisy dotyczące związku Żeromskiego z Anną Zawadzką.Jeżeli podawana jest informacja - łącznie z datą- dotyczącą ślubu Żeromskiego z Oktawią i przy braku informacji o ich rozwodzie (Oktawia, mimo prośby Żeromskiego, nie zgodziła się na rozwód), informuje się czytelników, że w roku 1913 Żeromski ożenił się z Anną Zawadzką - nie informując jaki to był ślub i nie przywołując treści dokumentu tego ślubu.Spotykam również takie enigmatyczne określenia jak: "Stefan Żeromski założył nową rodzinę", albo jeszcze inne: "Stefan Żeromski uznał Annę Zawadzką za swoją żonę" Przy moim pełnym szacunku i uznaniu dla twórczości Stefana Żeromskiego i jego działalności społecznej,uważam, że należy unikać takich określeń, ustalić i przyjąć jedną wersję życiorysu Żeromskiego. Jaka ona winna być? Prawdziwa i zgodna z prawdą! Z pewnością nie wpłynie to ujemnie na ocenę dorobku oraz wkładu Żeromskiego do polskiej literatury. W publikacjach dotyczących życiorysu St. Żeromskiego, jedynie w książce pt. "Żeromskiego świat i Polska", wydanej w roku 2003, na str.106 - autor tej książki,Bolesław Pękala prof nadzw.byłej Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Bydgoszczy, dr. hab. nauk humanistycznych, literaturoznawstwa, dydaktyki literatury, absolwent Uniwersytetu M.Kopernika w Toruniu (I stopień) i pedagogiki na Uniwersytecie Warszawskim(II stopień), w nim również doktoryzował się, habilitację uzyskał na Uniwersytecie M. Curie Skłodowskiej w Lublinie - napisał: "W r. 1920 wydrukowany został Wybieg instynktu, a w maju tego samego roku wyjechał pisarz z Moniką i Anną Zawadzką nad morze do Orłowa..." - nie, jak piszą inni autorzy biografii Żeromskiego - "...,z żoną Anną". Pragnę jeszcze zwrócić uwagę na błędną informację dotyczącą wieku Adama w dniu jego śmierci. Adam miał lat 19, a nie 16, jak mylnie zostało to odnotowane, na stronie internetowej, w biografii Żeromskiego. - Henryk.


  • Stefan Żeromski - życiorys - Maria (maria.schabek {at} gmeil.com)
    Stefan Żeromski jest pochowany wraz z żoną i córką,na cmentarzu Ewangelicko Reformowanym przy ul.Żytniej w Warszawie.Gdy jadę na grób mojej idolki,piosenkarki Anny German,zawsze zapalam znicz na Jego grobie.Widziałam wiązanki od młodzieży z różnych szkół,a z naszych stron nie spotkałam co jest bardzo przykre.


  • Stefan Żeromski - życiorys - Paweł (shingen.matsuyama {at} wp.pl)
    pochodzę z kieleckiej wsi, z Kakonina przy Łysogórach i Stefan Żeromski jest dla mnie, człowieka z Gór Świętokrzyskich moim osobistym patronem. Dawno już wyszedłem z tej wsi wykształciłem się, mieszkam zupełnie gdzie indziej, ale zawsze w myślach z dawnego dzieciństwa i młodości lat licealnych wracam w pamięci do tamtych czasów gdy chadzałem w Góry Świętokrzyskie, gdy były to Góry moje domowe, takie swojskie, gdzie znałem każde miejsce każdy kamień każdy strumyk. To miejsce ma szczególny urok i pozostaje na całe życie. Zwłaszcza że stamtąd się pochodzi, że jest się jakby cząstką tamtej ziemi, tamtego miejsca. Gdziekolwiek bym nie był na zawsze Góry Świętokrzyskie pozostaną w mym sercu


  • Stefan Żeromski - życiorys - kluska ()
    patronem mojej szkoly takze jest Stefan Żeromski.. nigdy sie szczegolnie nie interesowalam kto to byl itd ale przy okazji przerabiania lektury "ludzie bezdomni" ktora mi sie b.podoba zdecydowalam sie "poznac" Zeromskiego i musze powiedziec ze facet mial wyjatkoooowo ciezko i strasznie Go podziwiam.. czytalam juz mase art na jego temat i naprawde ten czlowiek byl wyjatkowy !!!


  • Stefan Żeromski - życiorys - eF ()
    Moim zdaniem Stefan Żeromski miał cięzkie życie. Najpierw jako nastolatek jest pozostawiony sam sobie, musi sobie jakoś radzić, utrzymywac, się. Ma niespełnione marzenie o studiach medycznych, do tego traci syna. Moim zdaniem to jest bardzo smutne. Zapewne, były tez i szczęśliwe momenty w jego życiu, ale te smutniejsze bardziej to przykrywają. Co do jego postaci, to zapewne był wielki, jego dzieła są godne uznania. Jest on patronem również mojej szkoły i jestem z tego dumna.


  • Stefan Żeromski - życiorys - Magda (mmmadziala {at} onet.eu)
    Jestem właśnie w trakcie przerabiania lektuty autorstwa Stefana Żeromskiego pt. "Syzyfowe prace" i mówiąc sczerze ksiąka ta robi wrażenie. Uważam, że Stefan Żeromski jest jednym z najlepszych pisarzy polskich.


  • Stefan Żeromski - życiorys - rkdnb ()
    ... Zabieram sie do ludzi bezdomnych i chcialem zobaczyc, czy osoba ktora to napisala ,miala wystarczajaco ciekawe zycie zeby stworzyc cos godnego uwagi i dochodze do wniosku ,ze warto zaryzykowac.


  • Stefan Żeromski - życiorys - TomaZi (tom252025 {at} tlen.pl)
    Życiorys Stefana Żeromskiego na pewno pozostanie w pamięci wielu zarówno,młodych jak i starszych ludzi.Ponieważ jego życie było pełne grozy, złych doświadczeń i przeżyć. to naprawde postac godna podziwu. :)


  • Stefan Żeromski - życiorys - ewuncia (ritka777 {at} amorki.pl)
    uwazam ze ten czlowiek mial bardzo ciekawe zycie napisal fajne ksiazki najbrdziej podoba mi sie fragment syzyfowych prac kiedy marcin bowowicz poznaje birute o Boze co za wzruszajaca nieszczesliwa milosc!!!!!!! a moze i szczesliwaa..........




Dodaj komentarz (komentarz może pojawić się w serwisie z opóźnieniem)


Imię:
E-mail:
Tytuł:
Komentarz:
 





Tagi:
Ludzie bezdomni - studia, matura, korepetycje i konsultacje on-line

Matura i studia z klp.pl. Zobacz inne serwisy Kulturalnej Polski
reklama, kontakt - Polityka cookies